Dalam satu kelas pengajian islam, dua orang pelajar agama di salah satu universiti di Jordan sedang membincangkan tentang perbezaan antara syariah islamiyyah dan juga fiqhu islami..marilah sama-sama kita ikuti perbualan dua orang pelajar ini..

Yusuf : Assalamualaikum ya sohibi..kaifa haalak? Maza taf’al al-aan?  ‘indaka wakt faragh?

Yunus : Waalaikumussalam ya habibi..alhamdulillah ana bikhair..wah..wah..wah..bukan main lagi yer die..cakap arab macam orang arab dah..ade je mase kosong..kenapa? ade pape masalah ke ni?

Yusuf : Masalah tu ade jugaklah tapi mungkin lebih kepada pandangan atau perkongsian ilmu dari anta kot..anta kan dah lame kat sini ana ni baru tahun pertama..ade doktor syariah tu die ade bertanye pasal syariah dengan feqah..samada sama ke tidak? Sama je kan?

Yunus : Eh..tak samela..ade perbezaan die..Syariah Islamiyyah tu ialah apa yang terkandung dalam nusus atau ayat Al-Quran yang telah diwahyukan kepada junjungan mulia nabi Muhammad ( s.a.w.) dan juga apa yang terkandung dalam hadis-hadis baginda ( s.a.w.) baik dari segi perbuatan atau perkataan yang mana sebahagian hadis baginda menjelaskan apa-apa yangditerangkan secara umum didalam Al-Quran.. dan sebagaimana yang kita tahu setiap pelakuan dan percakapan nabi kita itu diwahyukan oleh Allah.. Firman Allah dalam surah an-najm yang bermaksud.. ( dan tidaklah die ( Muhammad ) bercakap menurut nafsunya, bahkan ianya telah diwahyukan oleh Allah ).. dan pada surah al-hasyr yang bermaksud ( setiap apa yang disuruh oleh rasul ( Muhammad ) maka ambiklah, dan apa-apa yang dilarang olehnya maka jauhilah )..

Yusuf : Oww…hebat benor yer Ust.Yunus kite..dah boleh bagi ceramah ni..hihihi.. Baru ana faham maksudnye.. Ana ingatkan syariah tu macam hukum puasa..hukum solat dan macam-macam hukum lagila..

Yunus : Bukan-bukan..itu lah dinamakan feqah islami..

Yusuf : Owww…maknenya feqah ni ialah apa yang difahami oleh para alim ulama daripada nas-nas Al-Quran dan Hadisla?

Yunus : Haah..betul tu.. feqah ni ialah kefahaman alim ulama dalam memahami nas-nas syariah tadi..dan daripada nas-nas tadilah hukum-hukum agama kita dikeluarkan..sebab itu apabila kite lihat pada masalah feqah..terdapat anyak kata-kata ulama.. dan daripada perbezaan pandangan inilah adenya mazhab pada zaman kita ini..

Yusuf : Owww… macam tu rupenya.. maknenya disini.. Syariah Islamiyyah itu satu tetapi feqah itu ada bermacam-macam pendapat?

Yunus : Betul tu..Syariah Islamiyyah itu tidak akan berubah kerana ianya maksum..yakni dijaga oleh Allah kerana Allah yang menetapkan syariah islamiyyah ini.. tetapi feqah itu banyak kerana perbezaan kefahaman oleh alim ulama kita.. dan kita kena ingat..bahawa setiap pendapat dan pandangan alim ulama itu dikeluarkan berdasarkan kefahaman mereka yang mendalam tentang sesuatu masalah tersebut dan mereka menggunakan kaedah-kaedah yang betul dalam mengeluarkan hukum dari nas-nas tersebut.. dan perkara terakhir kita juga kena tahu bahawa manusia itu tidak maksum jadi ade kalanya ijtihad mereka itu tersilap.. jadi kita sebagai pelajar ni perlulah mempelajari kaedah istinbat hukum dari nas-nas syariah ini bagi mengelakkan kita dari memegang pegangan yang salah…

Yusuf : Betul..betul..betul..satu lagi Ust.Yunus..Feqh islami ni terbahagi kepada dua bahagian kan?

Yunus : Haah..satu bahagian iaitu hukum-hukum yang dibuat berdasarkan dalil yang thabit atau dalam istilah arabnye dalil qat’i..dan satu bahagian lagi dalil yang dibuat bukan berdasarkan dalil qat’i tetapi ijtihad ulama sendiri… Pada bahagian kedua inilah jelas nya perbezaan antara pendapat para alim ulama..  Atau kita dapat singkatkan bahagian pertama dinamakan sumber utama ( masodir asliah ) iaitu Al-Quran, hadis, ijmak dan qias.. dan bahagian kedua dinamakan sebagai sumber kedua ( masodir tabi’iah ) iaitu kata-kata sahabat, saddu zara’ik, istihsan, uruf dan adat, istishab, maslahah mursalah dan kata-kata ahli madinah..

Yusuf : Wah..hebat benor ust yunus ni..bangga ana dapat senior macam ust ni.. terjawab dah semua soalan yang bermain dalam kepala ana ni.. terima kasihla ust.. kalu ust ade mase jemputlah datang rumah.. ana ade buat makan-makan sikit.. ana balik dulula yer ust.. Assalamualaikum..

Yunus : InsyaAllah ana datang..syukran alaik..Waalikumussalam..

* Kaifa haalak – apa khabar?

* Maza taf’al al-aan – Tengah buat ape sekarang?

* ‘ indaka wakt faragh – ade mase kosng tak?

* ana bikhair – saya khabar baik..